SOUND.PL - Wieloodczepowa linia opóźniająca t.c. electronic D•TWO

Opis
D•TWO posiada klasyczną obudowę 19"/1U, wykonaną z lakierowanej na czarno blachy stalowej i również na czarno eloksalowanych kształtek aluminiowych. Jedynymi jaśniejszymi akcentami na przedniej ściance są białe opisy manipulatorów i logo firmy, a prawie jedną trzecią jej powierzchni zajmuje duży kompleksowy, podświetlany wielobarwny wyświetlacz LCD, wokół którego rozmieszczone zostały przyciski i pokrętła sterujące funkcjami i parametrami. Większość przycisków funkcyjnych posiada wskaźniki LED, ułatwiające wzrokową ocenę statusu urządzenia, a na przedniej ściance obecny jest również przycisk mechanicznego wyłącznika zasilania.
Na tylnej ściance ulokowane zostały dwa symetryczne wejścia i dwa symetryczne wyjścia analogowe (jack 1/4" TRS), cyfrowy stereofoniczny port S/PDIF (cinch), złącza MIDI IN, OUT i THRU, gniazdo jack 1/4" dla pedału sterującego oraz standardowe trójbiegunowe gniazdo zasilające. Bezpiecznik zasilania znajduje się wewnątrz obudowy. Wielokolorowy, przyciągający wzrok wyświetlacz urządzenia jest podzielony na cztery funkcjonalne bloki, dostarczających użytkownikowi wszystkich niezbędnych informacji: pole miernika poziomu wejściowego; pole z numerem bieżącego programu; linię tekstową, na której pojawiają się nazwy programów, nazwy i wartości parametrów, komunikaty itp.; pole, na którym pokazują się wartości podstawowych parametrów wraz z odpowiednimi wskaźnikami.

Praca
Urządzenie jest w pełni stereofoniczne, co oznacza, że każdy z kanałów ma swój własny, współbieżnie pracujący tor opóźniający o maksymalnym czasie opóźnienia 5 sekund. Możliwa jest również praca w trybie monofonicznym; maksymalny czas opóźnienia jest wówczas dwukrotnie dłuższy.
Urządzenie może pracować w jednym z trzech trybów opóźnienia. Pierwszy tryb, Traditional Delay, symuluje pracę klasycznej linii opóźniającej. Sygnał wyjściowy po opóźnieniu jest podawany z powrotem do wejścia, co pozwala na wytworzenie regulowanej liczby jednakowych, zanikających powtórzeń. Większość dodatkowych parametrów urządzenia jest tu niektywnych, poza czasem opóźnienia i głębokością sprzężenia zwrotnego. Czas opoźnienia, który może być wyrażany zarówno przez tempo muzyczne, jak i w milisekundach, można wprowadzać jako wartość parametru przy pomocy pokrętła, lub też poprzez wystukanie tempa przyciskiem TAP. Przy pomocy funkcji Subdivision można zmieniać mnożnik czasu opóźnienia (w zakresie od 2 do 1/4), wyrażony w miarach muzycznych od półnuty do szesnastki, włącznie z triolami i nutami z kropką (mnożnik równy 1 odpowiada ćwierćnucie), co pozwala np. na wygodne dopasowanie opóźnień do tempa i charakteru utworu.
Drugi z trybów to Straight Delay, który z kolei symuluje pracę tzw. linii wielodczepowej. Użytkownik może tu wybrać określoną liczbę powtórzeń (maksymalnie do dziesięciu), ustawić dla nich indywidualnie czasy opóźnienia, ustawić głębokość sprzężenia dla całości linii, jak również wybrać mnożnik podstawowego czasu opóźnienia całości linii. Maksymalne czasy dostępne dla kolejnych odczepów zależne są tu oczywiście od ich użytej liczby.
Trzeci tryb nosi nazwę Rhythm i jest nowatorskim rozwiązaniem, polegającym na możliwości zaprogramowania dla kolejnych odczepów linii dowolnego przebiegu rytmicznego, przez proste wystukanie go przyciskiem TAP. Każde kolejne stuknięcie powoduje wówczas zaprogramowanie czasu opóźnienia dla kolejnego odczepu linii. Oprócz opisanych przed chwilą parametrów istnieje tu również parametr kwantyzacji, wyrównujący kolejne czasy według zadanej miary muzycznej (np. do szesnastek), jak również parametr Shuffle, nadający zależnościom czasowym bardziej muzycznego charakteru. W tym trybie użytkownik może ponadto kształtować sposób zanikania kolejnych opóźnień: mogą się one wyciszać równomiernie, bądź też skokowo, całymi grupami.
Oba opisane przed chwilą tryby wieloodczepowe pozwalają ponadto na szczegółową edycję czasów opóźnienia i poziomów dla indywidualnych odczepów.
Dla wszystkich trybów urządzenia istnieje również bogaty zestaw efektów dodatkowych: filtrów kształtujących charakterystykę zarówno głównego opóźnienia, jak i toru sprzężenia zwrotnego; chorusu o dużej liczbie regulowanych parametrów (tak naprawdę można przy jego użyciu uzyskać bardzo różnorodne efekty, od łagodnego phasingu do intensywnego flangera); efektu o nazwie Spatial, polegającego na wprowadzaniu regulowanego opóźnienia do jednego z kanałów; efektu Ping Pong polegającego na przemiataniu opóźnienia pomiędzy kanałami według wybranego wzoru w sposób zależny od ustawionego opóźnienia; efektu Dynamic, który jest w istocie spotykaną w kompresorach funkcją Ducking, wyciszającą sygnał opóźniony po przekroczeniu przez sygnał wejściowy określonego progu; efektu Reverse, polegającego na powtarzaniu odwróconych odcinków sygnału wejściowego.
Wszystkie efekty dodatkowe mogą być indywidualnie włączane i wyłączane dedykowanymi przyciskami, w zależności od potrzeb.
Komplet ustawionych przez użytkownika parametrów może być zapamiętywany w programach użytkownika, których w pamięci urządzenia może być zgromadzonych maksymalnie 128. Do dyspozycji jest również 50 programów fabrycznych, które nie mogą być zmieniane bądź wymieniane, a które są dobrym punktem wyjściowym do tworzenia własnych programów. Pogramy użytkownika mogą mieć nadawane nazwy, jak również mogą być archiwizowane za pomocą wypisu blokowego MIDI w zewnętrznych urządzeniach rejestrujących MIDI.
W trybie Setup użytkownik może wybierać rodzaj wejścia (cyfrowe lub analogowe), częstotliwość próbkowania, tryb funkcji dither w zależności od rozdzielczości (maksymalna 24 bity), regulować poziom wejścia cyfrowego oraz całkowity poziom wyjściowy, jak również zmieniać wzmocnienie wyjścia cyfrowego. Możliwe jest też ustawianie trybu roboczego mono/stereo, parametrów MIDI, wybór jednostek opóźnienia (milisekundy lub miary muzyczne), trybu pracy pedału sterującego i trybu funkcji Bypass. MIDI umożliwia również sterowa-nie wszystkimi parametrami urządzenia za pośrednictwem System Exclusive.

Wrażenia i podsumowanie
Określenie "linia opóźniająca" sugeruje zazwyczaj, że ma się do czynienia z urządzeniem bardzo prostym, tak pod względem obsługi, jak i możliwości. Im bardziej zacząłem się zagłębiać w niuanse opisywanego procesora, tym większym uznaniem zacząłem darzyć jego twórców. Jak zwykle w przypadku zagadnień związanych z dźwiękiem, słowa nie są w stanie w pełni oddać efektów brzmieniowych, jakie można uzyskać za pomocą D-TWO - czytelnicy po prostu muszą mi uwierzyć, że jest to znakomite urządzenie, o naprawdę dużych możliwościach, zapewniające przy tym wysoką jakość dźwięku. Obecny w nim zestaw wejść i wyjść analogowych oraz cyfrowych pozwala przy tym na zastosowanie go w dowolnym zestawie urządzeń.
Linia opóźniająca to specyficzne, lecz w wielu przypadkach niezastąpione urządzenie, szczególnie, jeśli posiada tak bogate możliwości kształtowania brzmienia i dodatkowe funkcje, jak w przypadku opisywanego procesora. Sądzę, że D-TWO powinien się znaleźć w zestawie aparatury każdego szanującego się studia nagraniowego czy postprodukcyjnego, zwłaszcza, że ułatwia to jego przystępna cena.

Piotr Madziar
Ważniejsze parametry techniczne:

- Częstotliwość próbkowania: 44.1 kHz, 48 kHz
- Opóźnienie wewnętrznego przetwarzania: 0.1 ms @ 48 kHz
- Pasmo przenoszenia (tor cyfrowy): 0 do 23.9 kHz +0.01 dB @ 48 kHz
- Pasmo przenoszenia (tor analogowy): 20 Hz - 20 kHz +0/-0.5 dB
- Opóźnienie przetwarzania A/C: 0.65/0.70 ms @ 48/44.1 kHz
- Opóźnienie przetwarzania C/A: 0.63/0.68 ms @ 48/44.1 kHz
- Kowersja A/C/A: 24 bity, 128 × nadpróbkowanie
- Przesłuchy międzykanałowe: > 95 dB w pełnym paśmie
- Zniekształcenia THD toru A/D/A: typowo 0.0025%
- Rozpiętość dynamiki toru A/D/A: typowo 100 dB w pełnym paśmie
- Maksymalny poziom wejścia analogowego: +24 dBu
- Maksymalny poziom wyjścia analogowego: +20 dBu (symetrycznie)
- Zasilanie: od 100 do 240 V prądu zmiennego, <15 W
- Wymiary (s × w × g): 19" × 1U × 195 mm
- Waga: 1.85 kg